Na północy regionu, w urokliwym Kamieniu Krajeńskim, znajduje się miejsce niezwykłe – stworzone przez samych mieszkańców, z miłości do lokalnej historii. Izba Historyczno-Regionalna to punkt obowiązkowy dla każdego, kto chce zrozumieć, jak wyglądało dawne życie na Krajnie i poczuć prawdziwego ducha tego miejsca.
Historia powstania z wyjątkowej okazji
Izba została uroczyście otwarta 11 lutego 2010 roku. Powód był nie byle jaki – placówkę urządzono dla uczczenia 650-lecia nadania praw miejskich miastu Kamień Krajeński (lokacja miasta miała miejsce w 1359 roku). Głównym inicjatorem tego przedsięwzięcia było Kamieńskie Towarzystwo Kulturalne. Co jednak najbardziej ujmuje w historii tego miejsca, to jego społeczny wymiar. Chcąc ocalić od zapomnienia materialne zabytki przeszłości, mieszkańcy miasta i gminy masowo otworzyli swoje strychy, piwnice i domowe archiwa, przekazując lub udostępniając bezcenne rodzinne pamiątki.
Co kryją zbiory Izby?
Zbiory to w 100% oryginalne pamiątce, dokumenty i świadectwa historii. Dzięki nim wizyta tutaj to wspaniała, niedająca się niczym zastąpić, poglądowa lekcja historii. Przekraczając próg Izby, możemy zobaczyć m.in.:
- Codzienne życie dawnych Krajniaków: kolekcję narzędzi rolniczych i rzemieślniczych oraz przedmiotów używanych w tradycyjnym gospodarstwie domowym. To fantastyczna okazja, by pokazać najmłodszym, jak radzono sobie przed erą elektryczności i plastiku.
- Archiwalia: stare mapy, unikalne dokumenty i fotografie, które pozwalają prześledzić rozwój miasta i losy jego mieszkańców na przestrzeni dziesięcioleci.

Miejskie insignia
Perełki wystawy – miniaturowe światy
Tym, co zdecydowanie wyróżnia kamieńską Izbę na tle innych tego typu placówek, są wspaniałe rekonstrukcje i makiety, które robią ogromne wrażenie precyzją wykonania:
- Makieta Kamienia Krajeńskiego z 1940 roku: wykonana przez Kamila Kiedrowskiego na bazie historycznego planu. Pozwala spojrzeć na miasto z perspektywy lotaka i zobaczyć układ urbanistyczny z czasów II wojny światowej.
- Modele historycznej architektury Krajny: stworzone przez Józefa Dobbera. Obejmują one wierną rekonstrukcję tradycyjnej chaty krajeńskiej z pierwszej połowy XIX wieku oraz słynnej, zabytkowej dzwonnicy z pobliskiego Orzełka. To prawdziwe mistrzostwo modelarstwa, które pozwala podziwiać detale dawnego budownictwa ludowego naszego regionu.
Dlaczego warto odwiedzić?
Izba Historyczno-Regionalna w Kamieniu Krajeńskim to miejsce z duszą. Nie ma tu chłodnych gablot znanych z wielkich państwowych muzeów – jest za to autentyczna bliskość eksponatów i poczucie, że dotykamy historii konkretnych ludzi z sąsiedztwa. To idealny cel wycieczki dla:
- Pasjonatów historii lokalnej, szukających nieodkrytych faktów i map,
- Rodzin z dziećmi, dla których będzie to świetna lekcja o tym, „jak to dawniej bywało”,
- Turystów odwiedzających Krajnę, by lepiej zrozumieć tożsamość ziem, po których podróżują.
Dostępność
Izba Pamięci jest ogólnodostępna dla odwiedzających, można ją zobaczyć w godzinach funkcjonowania Biblioteki, czyli od poniedziałku do piątku w godzinach od 9.00 do 17.00.